Inhoud
In 2025 hebben we de samenwerking met Stichting Chemelot, DSM-firmenich en de Brightlands Chemelot Campus voortgezet. De werkwijze van de Stuurgroep Chemelot is opnieuw beoordeeld en een actualisatie van het Uitvoeringsprogramma Chemelot is opgesteld.
Gezamenlijk met Chemelot is de lobby geïntensiveerd.
In 2025 is gestart met een nieuwe aanpak van omgevingsmanagement. Dit voorziet in een zogenoemde ‘brede omgevingsdialoog’ voor eenieder die geïnteresseerd is in onderwerpen die gaan over Chemelot. Er is een focusgroep ingericht om op een andere manier de problemen en kansen op en rondom Chemelot te bespreken. De participatie wordt verder per project en per opgave opgepakt.
In 2025 is het gezamenlijke leefbaarheidsfonds Chemelot gepresenteerd. Dit fonds stimuleert initiatieven die waardevol zijn voor de omgeving. De aanpak is geëvalueerd en het fonds wordt in 2026 opnieuw opengesteld.
De gebiedsopgaven Graetheideplateau en de Lexhy zijn in 2025 opgestart. Er zijn gronden op Graetheide en Lexhy samen met de provincie verworven. In de gebiedsopgaven worden doelen nagestreefd waaronder het vergroten van de leefbaarheid, het versterken van de ecologie en de realisatie van een nieuw hoogspanningsstation. Er is een samenwerkingsovereenkomst met de provincie opgesteld en is voor dit gebied een aangepast pachtbeleid vastgesteld.
In 2025 is het convenant Veiligheid geëvalueerd en is gekozen om het bestuurlijke overleg veiligheid met Chemelot voort te zetten, zie ook programma 1. Verder zijn er ook stappen gezet om te komen tot een actueel omgevingsplandeel Chemelot.
Ten aanzien van VDL Nedcar hebben we in 2025 nauw contact gehouden met de directie van VDL en de VDL groep. In 2025 is de inzet van deze locatie voor en ten behoeve van defensie besproken. Daarnaast worden naast defensie ook andere mogelijkheden bekeken zoals initiatieven in duurzame mobiliteit, nieuwe energiesystemen en hightech-producties (waar onder drones).
Bij de aanpak van het NOVEX-gebied Zuid Limburg werken we met rijk en regio aan een regionale investeringsagenda. We trekken hierin samen op om de inzet en financiën van de diverse partijen doelgericht in te zetten voor de versterking van Zuid-Limburg. We maken gebruik van de subsidiemogelijkheden en vergroten hiermee het speelveld voor de projecten die nodig zijn om de regio vooruit te helpen.
Onze regio krijgt structureel te maken met grote frictie op de arbeidsmarkt. De combinatie van sterke vergrijzing (pensioneringen) en vertrek van jongeren uit de regio versterkt dit. Daarnaast bekijkt de aankomende beroepsbevolking werk anders dan de oudere generaties. De bereidheid om 5 dagen te werken of om in ploegendiensten te draaien neemt fors af. De arbeidsmarktfrictie heeft impact op de algemene leefbaarheid en kan leiden tot een daling van de brede welvaart. Daarom zetten we in op regionale samenwerking over de (EU)regionale arbeidsmarkt. Samen met onderwijs, werkgevers, sociale partners en UWV, de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding (VDAB) en Arbeidsagentur.
Ruimte voor MKB / Programma Bedrijventerreinen
In 2025 is gewerkt aan het strategisch beleidskader Programma Bedrijventerreinen Westelijke Mijnstreek, samen met Beek en Stein. De inzet richt zich op toekomstbestendigheid door optimaal ruimtegebruik, verduurzaming en versterking van het vestigingsklimaat voor het MKB. Thema’s als energietransitie, circulaire economie, vergroening, bereikbaarheid en organisatiegraad zijn integraal uitgewerkt. Per bedrijventerrein zijn toekomstbeelden en concrete locatieopgaven opgesteld. Daarmee is een uitvoeringsgerichte aanpak voorbereid voor de periode 2026-2029.
Er is een structureel ruimtetekort van ongeveer 42–64 hectare tot 2030 en tegelijkertijd een beperkt aanbod van ruimte (Provinciale Omgevingsvisie). Herstructurering en het beter benutten van bestaande terreinen zijn daarom noodzakelijk. Binnen het Programma Bedrijventerreinen zijn kansen en maatregelen uitgewerkt om de beschikbare ruimte optimaal te benutten en beter te voorzien in de ruimtebehoefte van het MKB.
Met het klimaatkader bedrijventerreinen is de klimaatbestendigheid van tien terreinen in Sittard-Geleen onderzocht en is één terrein gekozen voor een pilot met concrete maatregelen als voorbeeld voor andere locaties. Op basis van een energieonderzoek is een kwartiermakerstraject gestart voor smart energy hubs op onder andere Krawinkel en Handelscentrum Bergerweg. Bedrijven krijgen via flexscans inzicht in hun energieverbruik. Het parkmanagement is versterkt om samenwerking tussen ondernemers en gemeente te verbeteren en een goed ondernemersklimaat te bevorderen. Daarbij wordt gewerkt aan organisatiegraad en veiligheid, onder meer via het Keurmerk Veilig Ondernemen. Hiervoor is in 2025 met OOV een projectplan opgesteld. Binnen de ambitie van Sittard-Geleen als “stad van de makers” wordt de Circular Mile ontwikkeld als circulaire werklocatie voor productiegericht MKB, in samenwerking met Chemelot en DSM-Firmenich binnen de Regio Deal Zuid-Limburg. Er loopt een ruimtelijke verkenning naar kansen voor circulaire economie die de mogelijkheden voor circulaire economie op andere werklocaties in beeld brengt, de ruimte die daarvoor nodig is en de effecten op de omgeving. Er wordt een gemeentelijke aanpak opgesteld.
Met deze stappen is in 2025 een fundament gelegd voor de uitvoeringsfase van het programma in 2026-2029.
Goede Morgen
Sinds juli 2025 is het duurzaamheidsplatform Goede Morgen Westelijke Mijnstreek operationeel. Er is een fysieke, mobiele en digitale variant. Het doel is om de Circulaire Economie aan te jagen vanuit de fysieke locatie in het Galfetti gebouw, waar ook het bezoekerscentrum van Chemelot is gevestigd.
Goede Morgen levert inspiratie en onafhankelijke, betrouwbare informatie met betrekking tot duurzaamheid, energietransitie en circulaire economie. Goede Morgen heeft daarmee een faciliterende en voorwaarde scheppende rol om te komen tot een duurzame, energie neutrale en circulaire samenleving, ook op provinciale schaal. Het project maakt onderdeel uit van programmalijn 2 van de Regiodeal: Werkplaats Circulair Geleen.
Circulaire samenleving
Om vanuit een nulmeting en monitoringsaanpak de (datagedreven) overgang te kunnen maken naar een circulaire economie is in 2025 het intergemeentelijke traject materiaalstromen circulaire economie gestart, in samenwerking met Universiteit Maastricht en hun Regionaal Expertisecentrum Circulaire Economie (ERCE). Daarbij is in 2025 een provinciaal burgerparticipatieproject circulaire economie gestart, georganiseerd door Studio Europa Maastricht en ERCE, met Sittard-Geleen als een van deelnemende gemeenten en een faciliterende en inhoudelijke rol voor Goede Morgen.